KOMPRESÖR TİPLERİ

KOMPRESÖR TİPLERİ

İki Temel Prensip

Gaz veya hava basınçlandırmada iki temel prensip vardır; “Pozitif Deplasmanlı Basınçlandırma” ve “Dinamik Basınçlandırma.” Pozitif deplasmanlı kompresörler, pistonlu kompresörler, scroll (zemberek) kompresörler ve farklı tipte döner (vidalı, dişli v.b.) kompresörleri içermektedirler. Pozitif deplasmanlı basınçlandırmada hava, bir veya daha fazla sayıdaki sonrasında giriş kesitinin kapandığı basınçlandırma odasına çekilir. Yavaş yavaş oda hacmi düşürülerek hava içeride basınçlandırılır. Basınç önceden hesaplanmış ve dizayn edilmiş basınç oranı değerine ulaştığında çıkış kesiti açılarak basınçlı havanın,  hala hacmi azalmakta olan oda dışarısına gönderilmesi sağlanır. Dinamik basınçlandırmada ise hava, impeller kanatları arasına çekilir ve yüksek hıza çıkartılır. Daha sonra bu hava, kinetik enerjiyi statik basınca dönüştüren, difüzörden geçirilir. Birçok dinamik kompresör, aksiyel veya radyel akış modeline sahip turbo kompresörlerdir. Tamamı yüksek kapasitede basınçlı hava için dizayn edilmişlerdir.

Pozitif Deplasmanlı Kompresörler

Bisiklet pompası pozitif deplasmanlı kompresörlerin en basit örneğidir. Burada hava silindir içine çekilir ve pistonun ileri hareketi ile sıkıştırılarak basınçlandırılır. Pistonlu kompresörlerde aynı prensibe sahiptir ve pistonun ileri geri hareketi sırasında havayı basınçlandırmaktadır. Bu işlem için pistonun bir tarafı kullanılıyorsa “Tek Etkili Pistonlu Kompresör” eğer her iki tarafı da kullanılıyorsa “Çift Etkili Pistonlu Kompresör” adı verilmektedir. Basınç oranını açıklamak gerekirse, giriş ve çıkış kesitindeki mutlak basınç ilişkisine basınç oranı denilmektedir. Örneğin; kompresör atmosfer basıncındaki havayı alır (1 bar(a)) ve onu 7 bar’a basınçlandırır ise basınç oranı (7+1)/1=8 olmaktadır.

Dinamik Kompresörler

Dinamik kompresörlerde gaz veya hava akışı sırasında basınç artışı gerçekleşir. Akmakta olan hava impeller kanatlarında yüksek hızlara ulaşır, daha sonra difüzöre gelen hava burada genleşme altında yavaşlamaya zorlanır ve böylece kinetik enerjisi statik basınca dönüşür. Havanın ana akış yönüne göre de radyel veya aksiyel tip olarak adlandırılırlar. Her bir impeller hızının minimum ve maksimum limit değeri vardır. Maksimumda hava hızı ses hızına ulaşır, minimumda ise karşı basınç, kompresörün dizayn basıncı üzerine çıkar. Bu durumda hava kompresör içine dönebilir, titreşim, ses ve mekanik hasarlara yol açabilir.

kompresortipleri